Global ölçekteki küresel piyasalar Covid-19 pandemi sinin çeşitli varyantlarla değişime uğrayarak salgının daha çok yayılmasına neden olurken; pandeminin ya rattığı etkilerden de kurtulma amaçlı mücadelesini de devam ettiriyor.Hal böyle iken, Rusya ve Ukrayna arasında çıkan savaş da ekonomileri bu meyanda derin den etkilemeye başladı.Bu kapsamda Allianz Baş ekonomisti Muhammed El Erian bu gibi durumlarda nasıl davranılması gerektiğine dair anekdot paylaşır ken;”12 aylık sürede yatırım yapılacaksa hisse senedinden çıkışların gerçekleşmesine inandığını söylerken; Erian "Hisse senedi piyasası henüz küresel stagflasyonu fiyatlamadı. Yatırımcılara çıkmaları için iyi bir fırsat sunuyor"değerlendirmesine de yer verili yor.Bu çerçevede Bloomberg'e konuşan Erian "Eğer 12 aylık vadeye bakarak yatırım yapacak olsam, elimdeki hisse senetlerini azaltırdım. Paranın bir kısmını çekerdim, piyasa şu an çıkmak için mükemmel bir fırsat sunuyor. İleride neler olacağına dair piyasada bir hareketlilik yok" şeklindeki vurgusu öne çıkıyor.

* * *

Gerçek duruma göre Fed'in 3 yıl sonra faiz artırması ile hisse senetlerinin güçlü duruşunu sürdürdüğünü söyle yen Erian "Hisse senedinden nakite geçmenin yüksek enflasyon ortamında negatif getiri olarak görüldüğü, tahvillerde bir düzeltmenin yaşandığı ortamda varlık yöneticilerinin hissede kalmayı ve pozisyon artırmayı tercih ediyorlar" değerlendirmesinde bulunduğu izlenir ken; en önemlisi de Erian "Küresel stagflasyon görme ye doğru ilerliyoruz. Hisse senetleri bu durumu fiyatla madı, piyasada göreceli düşünme tutumu devam ediyor"derken; Küresel çapta enflasyonun hızlı yükseliş yaşaması yatırım kararları almakta ve yatırım yapmakta da zorluk yaratıyor. Petrol fiyatlarındaki yükseliş üretim, lojistik gibi konularda sorunlar yaratırken Rusya ve Ukrayna arasındaki savaşın bitmesine dair umut ışığı olmaması da piyasalarda olumsuzluğu körüklüyor. Rusya'ya karşı alınan yaptırım kararları ekonomisini çökertmek üzereyken yeni yaptırımların da gündeme gelebileceği öne sürülüyor.

* * *

Bu anlamda özellikle Brent petrolün varil fiyatı tedarik sıkıntılarının baş gösterebileceği korkusuyla yüksel meye devam ediyor.Bu hafta yüzde 6,9 değer kazanan Brent petrolün varil fiyatı, yeni günde de yükselişini sürdürerek yüzde 1,7 artışla 115,5 dolardan alıcı buluyor.Bu arada da Avrupa Merkez Bankası (ECB) Başkanı Christine Lagarde dün yaptığı açıklamalarda Avrupa ve ABD ekonomilerinde ekonomik toparlan manın farklı safhalarda olduğunu belirterek, ECB para politikalarının Fed para politikası ile uyumlu olmayaca ğına işaret ediyor. sya borsalarında ise artan petrol fiyatları ve Powell’ın şahin söylemlerine karşın bugün pozitif bir seyir izleniyor. Kapanışa yakın Japonya’da Nikkei 225 endeksi yüzde 1,4, Çin’de Şanghay bileşik endeksi yüzde 0,7 ve Güney Kore’de Kospi endeksi yüzde 0,8 yükseliş kaydetti. Japon yeninin dolar karşısında değer kaybını sürdürmesi ihracatçı şirket hisselerini desteklerken, Çin’de regülasyonlara yönelik endişelerin de hafiflediği görülüyor.

* * *

Sonuç olarak, gıda fiyatları, Ukrayna krizi öncesinde de son 10 yılın zirvesinde iken, Ukrayna krizi öncesi küresel enflasyon ise yüksek enerji ve emtia fiyatları ile birlikte tedarik zincirinde kırılmalar, üretim ve ara malı sıkıntıları, arz şokları, kamu harcamaları ve para sal genişlemenin talebi ve fiyatları yükseltmesi ile tale bin çok hızlı toparlanması kaynaklı idi. Küresel ekonominin kalbi ABD’de ise Şubat enflasyonu, 1982 sonrası en yüksek seviyede (yıllık %7,9). Adım adım çift haneli enflasyon beklenmektedir. Fed, yüksek enflasyon ile mücadele için, Mart 2021’de, faizleri 0,25-0,50 aralığına yükseltti. Okyanusun bu tarafında, İngiltere de faizleri artırırken, AMB’de ise faizler şu an için sabit tutuluyor. Ancak, AMB de yaz döneminden itibaren QE programını bitirmeyi ve yıl-sonundan önce de faiz artırmayı planlıyor. Türkiye ise, Ukrayna Savaş’ındaki yapıcı tutumu, her iki taraf ile sürdürdüğü iletişimi ve oturmaya başlayan makro-finansal paramet releri ile bu yakın risklere karşı en avantajlı ekonomi lerinden biri konumunda.Mamafih küresel açıdan kendini göstermeye başlayan stagflasyon(durgunluk içinde enflasyon) olgusunun verdiği işaretlere bakılırsa Türkiye’yi de yakından etkilemesi herhalde kaçınılmaz olacak gibi bir izlenim veriyor.