Zonguldak'ta Kadırga Yokuşu'nda meydana gelen bina çökmesi ve ardından yaşanan istinat duvarı çökmesi, kentteki yapılaşma ve zemin güvenliği tartışmalarını yeniden gündeme taşıdı. Zonguldak Tarih Sayfası Editörü Hayati Yılmaz, yaşananları domino ve kelebek etkisi üzerinden değerlendirerek, şehirde yıllar içinde oluşan yapılaşmanın birbiriyle bağlantılı riskler taşıdığına dikkat çekti.
"BİR YAPIDAKİ SORUN DİĞERLERİNİ ETKİLEYEBİLİR"
Zonguldak'ın geçmişten bugüne plansız yapılaşmanın etkisi altında kaldığını savunan Hayati Yılmaz, birbirine yakın binaların ve yamaçlarda yükselen çok katlı yapıların zemin üzerindeki yükünü gündeme getirdi.
Yılmaz, değerlendirmesinde domino taşları ve kibrit çöplerinden örnekler vererek, bir sistemdeki dengenin bozulmasının çevresindeki yapıları da etkileyebileceğini anlattı.
Kadırga Yokuşu'ndaki gelişmelerin bu açıdan ele alınması gerektiğini belirten Yılmaz, yapı güvenliğinin yalnızca binaların kendi özellikleriyle sınırlı olmadığını vurguladı.
21 EKİM'DE BİNA, 11 KASIM'DA İSTİNAT DUVARI ÇÖKTÜ
Kadırga Yokuşu'nda 21 Ekim'de meydana gelen bina çökmesinde bir kişi hayatını kaybetmiş, bir kişi de yaralanmıştı.
Bölgedeki zemin hareketliliği ve güvenlik endişeleri nedeniyle çevredeki bazı yapılar tedbir amacıyla tahliye edilmişti.
11 Kasım'da ise aynı bölgede istinat duvarının bir bölümünde çökme yaşandı.
Yılmaz, bu gelişmelerin birbirinden bağımsız değerlendirilmemesi gerektiğini savundu.
54 DAİRELİ SİTEYİ DE HATIRLATTI
Kadırga Yokuşu'ndaki yapılaşmanın geçmişinin yaklaşık bir asır öncesine uzandığını belirten Yılmaz, zamanla bölgede çok katlı binaların yaygınlaştığını ifade etti.
İki blok ve 54 daireden oluşan Gümüş Evler Sitesi'ni de hatırlatan Yılmaz, çevresinde görülen zemin çatlaklarının ardından site için tahliye kararı alındığını aktardı.
Yaşananların yalnızca çöken binayla sınırlı kalmadığını, aynı yamaçtaki diğer yapıların güvenliğinin de önem kazandığını söyledi.
"SORUN SADECE FAZLA YAĞIŞ DEĞİL"
Hayati Yılmaz, Zonguldak'ın coğrafi yapısı ve yoğun yağış alan ikliminin şehir planlamasında göz önünde bulundurulması gerektiğini belirtti.
Bina yükleri, kazı çalışmaları, istinat duvarları, drenaj sistemleri ve yeraltı sularının zemin güvenliğini birlikte etkileyebileceğini ifade eden Yılmaz, bu durumu birikimli risk olarak nitelendirdi.
Yılmaz, "Çok yağmur yağdı, onun için oldu bahanesine de sığınılamaz. Çünkü yağış da bu bölgenin değişmeyen bir gerçeğidir" sözleriyle planlama ve mühendislik çalışmalarında doğal koşulların hesaba katılması gerektiğini savundu.
"SORUMLULUKLAR BİLİMSEL İNCELEMEYLE BELİRLENMELİ"
Kentteki yapılaşma sürecinde bilimsel uyarıların ve teknik gerekliliklerin dikkate alınmasının önemine değinen Yılmaz, olası ihmal ve kusurların yetkili kurumlar ile yargı tarafından araştırılması gerektiğini söyledi.
Zonguldak'ta madencilik faaliyetleriyle bağlantılı zemin oturmaları olarak bilinen tasman sorununa da işaret eden Yılmaz, kentin yapı güvenliği meselesinin daha geniş kapsamda değerlendirilmesi gerektiğini belirtti.
Kadırga Yokuşu'ndaki çökmelerin kesin teknik nedenleri ve herhangi bir hukuki sorumluluk ise yetkili makamların yapacağı incelemelerle belirlenebilecek.
