Batı Karadeniz Bölgesi’nin önemli sanayi ve madencilik kentlerinden biri olan Zonguldak, uzun yıllar boyunca kömür madenciliğine dayalı bir ekonomik yapı geliştirildi.
Ancak değişen ekonomik koşullar, kentleşme baskısı ve planlama eksiklikleri nedeniyle şehirde çeşitli kentsel sorunlar ortaya çıktı. Bu sorunların sürdürülebilir şehircilik, ulaşım planlaması ve kentsel dönüşüm ilkeleri çerçevesinde ele alınması gerekiyor.
Karaelmas Gazeteciler Derneği (KGD) Bayram Gazetesi'nde Zonguldak'ın genel sorunlarını başlıklar halinde yeniden gündeme getirmek istedik.
LAVUAR ALANI NEDEN BİTMİYOR?
Kent merkezinde bulunan Lavuar Alanı, Zonguldak’ın en önemli dönüşüm alanlarından biri olarak değerlendiriliyor. Ancak projenin uzun süredir tamamlanamaması, kentsel mekânın verimsiz kullanılmasına yol açıyor. Zonguldak Belediye Başkanı İsmail Eşref döneminde kentsel tasarım yarışması ile planlanmıştı.
Kültür, turizm ve rekreasyon fonksiyonlarını içeren çok amaçlı kamusal alan oluşturulması, projenin merkezi ve yerel yönetimlerin koordinasyonu ile aşamalı yatırım modeli ile hayata geçirilmesi bekleniyor. Değişik belediye başkanları döneminde birkaç kez ihaleye çıkarılan Lavuar Alanı'nın yüklenici firmalardan yüzü gülmedi. En son yapılan ihale ile Lavuar Alanının bir an önce kente kazandırılması bekleniyor.
TRAFİK ÇİLESİ NE ZAMAN BİTECEK?
Artan araç sayısı ve sınırlı yol kapasitesi nedeniyle şehir merkezinde trafik
yoğunluğu ciddi bir problem haline geldi. Bu durum özellikle iş saatlerinde ulaşım süresini uzatıyor ve ekonomik verimliliği düşürüyor. Zonguldak'ta akıllı ulaşım sistemlerinin uygulanması, toplu taşıma ağının güçlendirilmesi kent merkezine araç girişini azaltacak, park-et-devam et sistemleri kurulması, alternatif çevre yollarının planlanması ile trafik sorunu çözüme kavuşabilir.
MECBURİYET CADDESİ GAZİPAŞA CADDESİ
Şehrin ticari ve sosyal merkezi olan Gazipaşa Caddesi yani mecburiyet caddesi hem yaya hem araç trafiği açısından yüksek yoğunluk yaşıyor. Bu bölgenin kısmi yayalaştırma projeleri ile düzenlenmesi, trafik akışını düzenleyen tek yön uygulamaları, yer altı otoparklarının oluşturulması gibi önerilerle Gazipaşa Caddesi mecburiyet Caddesi olmaktan çıkabilir.
KARDEMİR KÖMÜR DEPOLARI KALDIRILSIN
KARDEMİR kömür depoları uzun yıllardır Zonguldak kent merkezini kirletiyor. Sanayi faaliyetlerinin kent merkezine yakın konumlanması çevresel ve estetik sorunlar yaratıyor. Özellikle KARDEMİR ile bağlantılı kömür depolama alanları görüntü kirliliğine yol açıyor. KGD olarak KARDEMİR kömür depolama alanlarının şehir dışındaki lojistik merkezlere taşınmasını, kapalı depolama sistemlerinin uygulanması, yeşil kuşak oluşturularak çevresel etkilerin azaltılmasını öneriyoruz.
ZONGULDAK'IN KENT MEYDANI OLACAK MI?
Modern şehirlerde kamusal yaşamın merkezinde bulunan meydanlar, sosyal etkileşim ve kültürel faaliyetler için önemli mekânlardır. Zonguldak’ta bu ölçekte bir kent meydanının bulunmaması sosyal yaşam açısından eksiklik yaratıyor. Lavuar Alanı veya benzeri büyük alanların kent meydanı olarak tasarlanmasını, açık hava etkinlikleri, konserler ve kültürel faaliyetler için çok amaçlı kamusal alanlar oluşturulmasını öneriyoruz.
KENT KİMLİĞİ VE GASTROMOMİ
Şehirlerin turizm potansiyelinde gastronomi önemli bir yer tutmaktadır. Ancak Zonguldak’ı temsil eden kurumsal bir gastronomi merkezi bulunmuyor. Yerel mutfağı tanıtan gastronomi sokağı veya lezzet merkezi kurulması, yerel ürünlerin markalaştırılması ve gastronomi festivalleri düzenlenmesini öneriyoruz.
EREĞLİ–DEVREK YOLU BİTECEK Mİ?
Ereğli–Devrek Yolu üzerinde uzun süredir devam eden yol çalışmaları ulaşım güvenliği ve sürekliliği açısından sorun oluşturuyor. Bu yolun bitmemesi şarkılara ve sosyal medya paylaşımlarına "Aşkımız Ereğli-Devrek yolu gibi bitmesin" şeklinde yansıyor. Projenin yatırım planının hızlandırılması, düzenli bakım ve denetim mekanizmalarının uygulanması gerekiyor. Başladığında neredeyse 30 yıl süren yol; yıl 2026 olmasına rağmen hala bitmesini bekliyoruz.
ANKARA-ZONGULDAK KARAYOLUNDAKİ TRAFİK KAZALARI
Ankara–Zonguldak karayolunda son dönemde artan trafik kazaları sürücüleri ve bölge halkını tedirgin ediyor. Özellikle bazı bölümlerde bölünmüş yolun olmaması, yol hataları ve yağışlı havalarda oluşan kaygan zemin kazaların başlıca nedenleri arasında gösteriliyor.
Sürücüler, yolun bazı kesimlerinde şerit düzeninin yetersiz olduğunu ve görüş mesafesini düşüren virajların tehlike oluşturduğunu ifade ediyor. Yağmur ve kış aylarında kayganlaşan asfaltın da kazaları artırdığı belirtiliyor.
Bölge halkı ve sürücüler, can kayıplarının ve yaralanmaların önüne geçilmesi için yolun riskli noktalarında bakım çalışmalarının hızlandırılmasını, gerekli yerlerde bölünmüş yol ve güvenlik önlemlerinin artırılmasını istiyor. Yetkililere çağrıda bulunan KGD Üyeleri, karayolunun daha güvenli hale getirilmesi için kalıcı çözümler beklediklerini dile getirdiler.
VALİLİK VE BELEDİYE BİNALARI
Kent mimarisi şehir kimliğinin önemli unsurlarından biri. Zonguldak'taki bazı binalar sıfır estetik olmaksızın sırf taş yığınından ibaret. Özellikle Zonguldak Valiliği ve Zonguldak Belediyesi binaları mimari açıdan eleştiriliyor.
Kentteki dinamiklerin kent mimarisi için tasarım rehberleri hazırlanması ve yeni kamu binalarında yerel mimari unsurların kullanılmasını öneriyoruz.
METRUK BİNALAR...
Kent merkezinde ve bazı mahallelerde bulunan metruk yapılar hem güvenlik hem de görüntü açısından sorun oluşturuyor. Gece-gündüz vakti demeden binalara kimin girip çıktığı belli olmayan perili köşkleri andırıyorlar. Riskli yapı envanterinin oluşturulması, yıkım veya restorasyon projelerinin uygulanması ve bu alanların sosyal veya kültürel kullanım için değerlendirilmesini öneriyoruz.
TTK BİNALARININ RESTORASYONU
Zonguldak’ın madencilik geçmişini temsil eden Türkiye Taşkömürü Kurumu’na (TTK) ait tarihi binalar önemli bir kültürel miras niteliğinde. TTK'ya ait bazı binalar endüstriyel miras olarak kullanılıyor. Ancak yeterli mi, değil! Kent kimliğini yansıtacak tarihi yapıların endüstri mirası kapsamında korunması gerekiyor. Müze, kültür merkezi ve turizm alanı olarak değerlendirilmesi ve madencilik tarihini anlatan endüstri turizmi rotalarının oluşturulması; Zonguldak'ta turizmi hızlandıracağını düşünüyoruz.
ZONGULDAK'TA 'ÇÖP DAĞI' SORUNU BÜYÜYOR
Zonguldak’ta 2009 yılında yeni katı atık depolama tesisinin hizmete girmesiyle çöp dökümüne kapatılan alanda oluşan “çöp dağı”, aradan geçen yıllara rağmen kaldırılmadı. Özellikle fırtınalı havalarda denize sürüklenen atıklar balıkçıların ağlarına takılırken, durum hem çevre hem de balıkçılık açısından tepki çekiyor.
Bölgedeki çöplerin yoğunluğu nedeniyle tamamen kaldırılması yerine tahkimat yapılarak sorunun çözüme kavuşturulması bekleniyor. Vatandaşlar ise kalıcı bir çözüm için yetkililerin harekete geçmesini istiyor.
MAHALLELERDEKİ BOZUK YOLLAR!
Zonguldak’ta birçok mahallede yolların bozuk olması vatandaşların tepkisini çekiyor. Kent genelinde yaklaşık 19 mahallede sokakların bakımsız olduğu, bazı bölgelerde ise yıllardır asfalt çalışması yapılmıyor.
Mahalle sakinleri, yolların adeta köstebek yuvasına döndüğünü belirterek çukur ve bozuk zemin nedeniyle hem araçların zarar gördüğünü hem de yayaların zor anlar yaşadığını söylüyor. Yağışlı havalarda çukurların suyla dolması ise sorunu daha da büyütüyor.
Özellikle ara sokaklarda asfaltın neredeyse tamamen yok olduğu, bazı sokakların ise uzun süredir bakım görmediği dile getiriliyor. Vatandaşlar, “Seçim döneminde verilen sözler vardı. Ancak birçok mahallede yollar hâlâ yapılmayı bekliyor” diyerek tepkilerini dile getiriyor.
Mahalle halkı, şehir merkezine yakın bölgelerde bile asfalt görmeyen sokakların bulunduğunu belirterek belediyenin bir an önce kapsamlı bir yol bakım ve asfalt programı başlatmasını istiyor. Vatandaşlar, “Yollarımız köstebek yuvası gibi. Araçlarımız zarar görüyor, çocuklar bile yürümekte zorlanıyor” diyerek yetkililere çağrıda bulundular.