Bilindiği gibi gerek küresel pandemiCovid-19 pandemi sinin geldiği noktada çeşitli varyantlarla değişime uğra yarak yayılma temayülünü sürdürmesi,gerekse Rusya-Ukrayna arasındaki gerginliğin tırmanarak savaşa dönüş mesiyle yarattığı kırılganlıkların gölgesinde;TÜİK’ten alınan bilgilere göre;bir önceki aya göre Mart ayında reel kesim güven endeksi %1,6 oranında azalarak 108,2 değerini, hizmet sektörü güven endeksi %6,2 oranında azalarak 111,3 değerini, perakende ticaret sektörü güven endeksi %3,1 oranında azalarak 116,0 değerini alırken, inşaat sektörü güven endeksi %2,0 oranında azalarak 81,0 değerinde gerçekleşti.
* * *
Bu yöndeki mart ayı için belirlenen güven endeksleri ve değişim oranlarıgözönüne alındığında; Ekonomik Güven Endeksi geçtiğimiz Şubat ayında %98,2 iken; Mart ayında%95,7 ye düşerken,TüketiciGüven EndeksiŞubat ayında %71,2 iken,yükselerek %72,5 oldu. Tüketici güven Endeksindeki bu yükselme daha ziyade döviz kurunun yatay seyretmesinden kaynaklanırken; Bu arada Reel Kesim Güven Endeksi ise Şubat ayında %109,9 iken Mart ayında -1,6 düşüşle %108.2 oldu; diğer endekslerdeki kaydededilen düşüşlerin çift rakamda artış trendiyle seyreden yüksek enflasyondan oluştu. Hal böyle iken,diğer endekslerden Hizmet Sektörü Güven Endeksi Şubat ayında %118,7 iken,Mart ayında %111,3 olarak düşme gösterirken;Parakende Ticaret Sektör Endeksi Şubat ayında %119.8 iken, Mart ayında düşme göstererek %116 oranına düştü;İnşaat Sektörü Güven Endeksi ise Şubat ayında %82,7 iken,Mart ayında %81.0 oldu.Endekslerdeki düşüşlerin sebeplerine bir göz atıldığında piyasalardaki tedarik zincirlerinde oluşan bozulmaların ciddi etkileri olduğu şeklinde yorumlar gelirken; temel girdilerdeki yapılan en son zamların Mart ayına kadar yansımasından kaynaklandığı yorumu yapılıyor
* * *
Sonuç olarak,TÜİK’in Mart Ayı Güven Endeksleri değer lendirildiğinde; sadece Tüketici Güven Endeksinde Mart ayında yükseliş olduğu dikkat çekerken; diğer endeksler de ortaya çıkan düşüşler iç ve dış jeopolitik ve jeostratejik değişimlerden kaynaklandı.Esasitibarıyla Ekonomik güven endeksi, tüketici ve üreticilerin genel ekonomik duruma ilişkin değerlendirme, beklenti ve eğilimlerini özetleyen bir bileşik endekstir.Endeks, mevsim etkilerinden arındırılmış tüketici güven endeksi, reel kesim, hizmet, perakende ticaret ve inşaat sektörleri güven endekslerinin alt endekslerinin ağırlıklandırılarak birleştirilmesindenoluşmaktadır.Okuyucularımıza hatırlatmak açısındanEkonomik güven endeksi hesaplamasında, her bir sektörün ağırlığı o sektörün normalleştirilmiş alt endekslerine eşit dağıtılarak uygulanmakta, güven endekslerine doğrudan uygulanmamaktadır. Bu kapsamda tüketici, reel kesim, hizmet, perakende ticaret ve inşaat sektörlerine ait toplam 20 alt endeks hesaplamada kullanılmaktadır.Ekonomik güven endeksinin 100'den büyük olması genel ekonomik duruma ilişkin iyimserliği, 100'den küçük olması ise genel ekonomik duruma ilişkin kötümserliği göstermektedir.
KAYNAK: Mart/2022 Ayı Tüketici Güven Endeksleri (TÜİK)