TÜRKİYE EKONOMİSİNDE TÜKETİCİ KREDİLERİ İLE BÜYÜME ARASINDAKİ İLİŞKİ


Ahmet KIZILYAR

Ahmet KIZILYAR

Okunma 14 Ocak 2020, 10:51

Belki niyet olarak ucuz krediyle tüketimi canlandırıp, artan talep sayesinde üretimin de belini doğrultmak suretiylr 2020 yılı içinde      büyümede bir ivme yaratmak istense de; bir taraftan istihdam üret     meyen aksine işsizliğin giderek arttığı bir Ülkede birkaç ay içinde     bankaların vereceği tüketici kredisi ile ekonomiyi canlandırmak bir tarafa takibe alınan borçluların sayısında beklenmeyen artış   lar meydana gelecek.Çünkü 2020 yılına girerken artan enflasyon karşında bütçesi küçülen halkın borç yükü katlanarak arttı. Vatan daşın bankalara ve finansman şirketlerine olan tüketici kredisi ve kredi kartı borçları 583.6 milyar liraya ulaşarak rekor kırdı. Ban kaların, borçlarını ödeyemediği için ‘kara liste'ye aldığı kişi sayı sı ise 3 milyon 763 bine yükselirken bankaların, borçlarını ödeye mediği için ‘kara liste'ye aldığı kişi sayısı ise 3 milyon 763 bine yükseldi.Bu arada zamanında ödenmediği için takibe alınan kredi ler 52.6 milyar lira artarak 18 Aralık itibarıyla 146.3 milyar liray la yeni bir rekor kırdı. Kredi stokunun yüzde 9.7 oranında arttığı bir dönemde batık kredilerdeki artış yüzde 56.1'i buldu. Batık kredilerin toplam kredilere oranı ise yüzde 5.6 oldu. Vatandaşın bankalara ve finansman şirketlerine olan tüketici kredisi ve kredi kartı borçları 1 Ocak-13 Aralık tarihleri arasında toplam 65.5 mil yar lira artarak 583.6 milyar liraya ulaşırken, bu borcun 466.9 mil yar lirası tüketici kredilerinden, 116.7 milyar lirası kredi kartların dan kaynaklandı. Vatandaşın takibe alınan tüketici kredisi ve kre di kartı borcu ise 2.5 milyar liralık artışla 13 Aralık itibarıyla 21.2 milyar lira oldu. Bu yıl ocak-ekim döneminde toplam 1 milyon 316 bin vatandaş bankalara olan tüketici kredisi ve kredi kartı bor cunu veya her ikisini birlikte ödeyemediği için bankalar tarafın dan icra takibine alındı. Böylece geçen yılın aynı dönemine göre icra takibine alınanların oranı yüzde 11.4 arttı.

                                 *       *        *

Diğer taraftan Bu yıl bankaların takibe aldığı 1 milyon 316 bin vatandaşla birlikte ‘kara liste'de bulunan ve borcu hâlâ devam edenlerin sayısı da Ekim 2019 sonu itibarıyla 3 milyon 763 bine çıktı. Bankalara ibraz edildiğinde karşılıksız çıkan çeklerin sayısı ocak-kasım döneminde 506 bin adet olarak geçekleşti. Bu çekle rin parasal tutarı ise 25.3 milyar lira oldu. Aynı dönemde toplam 49 bin 777 kişinin çeki karşılıksız çıktı. 73 bin 228 vatandaş hak kında da çek yasağı kararı alındı.Bu sayı önceki yılın aynı döne mine göre yüzde 88.6 oranında arttı. 1 Ocak-22 Aralık tarihleri arasında UYAP üzerinden açılan icra dosyalarının sayısı da geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 5.2 oranında artarak 9 milyon 18 bine ulaştı. Aynı dönemde sonuçlanan dosya sayısı ise 6 milyon 854 bin oldu. İcra dairelerinde 23 Aralık itibarıyla toplam 20 mil yon 662 bin dosya olduğu belirtiliyor.Mamafih hal böyle iken;tü    ketici kredi ile büyüme hevesi yanında yerli ve milli ekonomi,ya ni ithal ikamesi hevesi de halen devam ediyor, TCMB Ocak Bek lenti Anketine göre, bu yıl büyüme %3.5’a çıktığında cari açık da $18 milyarı aşacak. Yani ne kadar büyüme, o kadar cari açık ve  ayrıca bir o kadar da yüksek enflasyon.Yine de belirtmekte yarar      var;bir tek iyi gelişme Savunma Sanayiindeki yüksek katma de ğerli yüksek teknolojiye dayalı büyümede biraz olsun kıpırdama   var.

                                 *       *        *

Ancak bu yeterli değil. Ar-Ge konusunda ülkemizin dünya eko nomisinde 2023 hedefleri doğrultusunda en büyük 10 ülke içeri sinde yerini alabilmesi için gayri safi yurt içi hasılanın %1ini oluşturan Ar- Ge faaliyetlerinin %3 ve hatta üzerine çıkarılması gerekiyor.Bunun için de Ülkemizin dünya ihracat payının arttırıl ması, ihracatımızın katma değeri yüksek ürünler ve teknoloji ege

men bir yapıyla buluşturulması açısından üretim sanayimizin tek nik açıdan reforma ihtiyacı olduğu kadar eşzamanlı eğitim alanın    

da da aynı ihtiyaç söz konusu.Örneğin Almanya bu konuda dünya ya ihraç ettiği ürünlerin farkındadır ayrıca teknolojinin imalat sa nayisinin içerisindeki yerini bildiğinden, imalat sanayi de yaptığı reformlar sayesinde dijital dönüşüm konusundaki lider ülkelerden birisi olduğunu sergilemiştir. Almanya bu dijital dönüşümle alaka lı olarak ileri gelen sanayi kuruluşlarının da içinde bulunduğu bir Endüstri 4.0 platformunu oluşturmuş ve bu yönde hedeflerini be lirlediği “2025 Dijital Stratejisi” yayımlamış ve bu belgede de 10 adım belirlemiştir.

                                 *       *        *

Sonuç olarak,2020 yılı başındaki tüketici kredileri tablosuna baktı ğımızda; 3 Ocak itibarıyla, tüketici kredileri yıllık %17.2, ticari krediler ise %8.4 büyümüş. Yılın ilk veri haftasında tüketici kredi leri %0.7 patlamış, ticari krediler %0.5 daralmış durumda.Mevcut   işsizlik rakamlarını incelediğimizde ise Türkiye Devrimci İşçi Sen dikaları Konfederasyonu Araştırma Merkezi’nin (DİSK-AR) Türkiye İstatistik Kurumunun(TÜİK)Ekim 2019 dönemi istihdam verilerine göre mukayese edildiğinde, Dar tanımlı işsiz sayısı 4 milyon 396 bine yükselirken, geniş tanımlı işsizlik 7 milyonun üzerinde seyrediyor.DİSK-Ar’ın raporuna göre; son bir yılda bir yıldan fazla süredir iş arayanların oranı yüzde 37, 9-11 aydır iş arayanların oranı yüzde 68 arttı. İş bulma ümidini kalmayanların sayısı yüzde 38 artarak 668 bine yükseldi. Toplam işsizlerin yüz de 29,3’ü 15-24 yaş arası gençlerden oluşuyor”.Önemli nokta şu, millet artık 9-12 ay iş arıyor bulamıyor, iş aramaktan vazgeçiyor.     Peki bu tabloya göre bankaların kredi vermesi mümkün mü? Ha   yır değil.Daha önce de açıklandığı gibi kredi alanların önemli kıs mı da geri ödeyemediğine göre durum oldukça sıkıntılı.Öncelikle            parlamenter demokrasiye dönüşle mevcut sistemi çalışır hale ge     tirme zorunluluğu var.Tüm sistemler ancak böylece birbirine bağ  lı olarak sağlıklı çalışma imkanı elde etmiş olur.Ayrıca nitelik ve nicelik ölçüsü bakımından kurumsal anlamda iyakat düzeni de ku     rulduğu takdirde sorunları da asgariye çekmiş oluruz.

Yorum yapabilmek için üye girişi yapmanız gerekmektedir. Üye değilseniz hemen üye olun.